Excerpt from MR. KOKO PATAUNIA (OIC-Cultural Heritage Preservation Office/OST-THG Board of Trustee) Speech:

Bago po ako magsimula ay nais ko po munang bumati sa ating mga butihing panauhin:

Narito po ang ating Punong Lungsod: Mayor Ernida Agpi Reynoso

Narito rin po ang ating Pangalawang Punong Lungsod:

Kgg Manuel Victorio T. Maraig

Para naman po sa ating mga kagalang galang na konsehales ng lungsod:

Kgg. Dino Romero

Kgg. Julius Luces

Kgg. Sergio Caagbay    

Kgg. Phaula Nadres

Kgg. Luzviminda Cuadra- na siyang chair ng komitiba para sa turismo at cultural

Kgg. Farley abrigo

Kgg. Priscilla Glorioso

Kgg. Marfeo Jacela

Kgg. Marcedita Reyes

Kgg. Filemon Villanueva

Naririto rin po and PKB Pres natin, Kgg. Ricardo Queaño

At ang SK president natin, Kgg. Art Tristian Pontionso

at ang Executive Assistant ma’am LOVELY REYNOSO PONTIOSO.

Sa mga nariritong mga pinuno ng tanggapan, mga section heads at sa kapwa ko kawani ng lungsod ng Tayabas…

Isang magandang umaga po at makasaysayang araw po sa ating lahat.                           

SA ARAW NA ITO, ika-dalawampu’t pitong ng Abril ay ginugunita sa buong Pilipinas ang makasaysayang pangyayari na naganap sa Mactan. Na kung saan buong giting, tapang, at kabayanihan ang ipinamalas ng mga katutubo sa katauhan ni Lapu Lapu. Sa pag tatanggol sa kasarinlan at Kalayaan ng katutubong lupain laban sa mga kastilang dayuhan.

SA ORAS NA ITO, ika-walo ng umaga ay ginugunita sa buong Pilipinas sa pamamagitan ng pag aalay ng mga bulaklak bilang handog sa kadakilaan ng ating mga bayani. Dito sa Tayabas, sabay sabay ang seremonya ng pag gunita- pag aalay ng mga bulaklak sa mga bantayog ni JOSE RIZAL at Manuel Luis Quezon, Sa bantayog ni Jose Abad Santos, na nakalagak sa kalapit na gusali ng mga kapatid na Mason, sa bantayog ng taaw sa trese de Agosto, sa monumento ni Apolinario Dela Cruz sa Isabang.

Limandaan taon na ang lumipas simula noong 1521. Buwan ng Marso ng dumaong ang barkong Trinidad na pinamumunuan ni Fernando Magallanes o Ferdinand Magelan. Naglayag sila pa espanya sa atas ni Haring Felipe upang tuklasin, alamin, saliksikin, at ihasik ang pananampalatayang Kristiyano sa dakong silangan ng mundo.

Noong ika dalawampu’t isa ng Marso, dumaong ang mga dayuhan sa Mactan, Cebu at dito unang nag tagpo ang mga katutubo at dayuhang kastila. Makalipas ang isang buwan, noong ika-dalawampu’t pito ng Abril nanaig ang nasang ipag-tanggol ang kasarinlan at kalayaan ng mga katutubo, laban sa mga kastila. Nag aklas ang mga katutubo, ipinagtanggol ang mga lupain, dumanak ang mga dugo, at napaslang ni Lapu Lapu si Fernando Magallanes.

ITINALA SA KASAYSAYAN ang ika-dalawamput pito ng Abril taong 1521 bilang kaunahang pagtatangka ng mga katutubo na ipagtanggol ang sariling lupain.

ITINALA ito bilang UNA…. At MATAGUMPAY na pakikipaglaban ng mga Pilipino laban sa mga mananakop na dayuhan.

Sa paglipas ng panahon dahilan na rin sa lakas at makabagong pamamaraan pang digma at kasama na rin ang mga paring nangangaral ng Kristiyanismo, lumawak ang sakop ng mga dayuhang kastila. Limampu’t pitong taon ang lumipas mula noong 1521, noong 1578 naman nakarating ang mga dayuhan sa TAYABAS, NA ATING LUPAIN. Inihasik ang aral ng Kristiyanismo, nagtayo ng simbahan at makalipas pa ang ilang panahon, itinatag ang gobyernong sibil.

Sa pagpapalaganap ng pananampalatayang Kristiyano ay sina Padre Juan de Plasencia at si Padre Diego de Oropesa, mga misyonaryong pransiskano ang unang NAGPUNLA ng binhi ng pananampalatayang Kristiyano dito sa atin. Samantala, Si Don Lucas Plata naman ang siyang tinanghal na unang Mayor o Gobernadorcillo ng bayan ng Tayabas.

IYON PO ANG SIMULA. Ang binhing inihasik ay umusbong at naging isang matibay at malusog na punong kahoy. Ang kabayanihang ipinamalas ng ating mga ninuno ay nag bunga ng kasarinlan, Kalayaan, at mga tinatamasang kaunlaran natin ngayon.

Sa mga lumang gusali na naitayo kagaya ng Casa Comunidad, ang maringal na simbahan ng San Miguel Arkanghel, ang munting simbahan o Ermita ng Angustias, Santuario de las Almas, mga Kampo Santo, sa mga adobeng tulay at bambang. Sa lahat pong ito ay mababanaag ang isang dakilang kasaysayan NG MGA PILIPINO, NG MGA TAYABASIN.

Ang tanggapan po ng City Administrator, sa pamumuno ni GINOONG DIEGO V. NARZABAL na may saklaw nang seksyon ng City Museum at Cultural Heritage Preservation Office ay lubos na nakikiisa sa  pag gunita ng dakilang araw na ito.

Maraming Salamat po!

Puente de Don Francisco de Asis Clean-Up/ Trimming Brgy. Calumpang, Tayabas City. Abril 9, 2021 (Biyernes)

Sa ganap na ika-walo ng umaga (8:00am), naisagawa ang ikalawang beses ng paglilinis ng Puente de Francisco De Asis. Sa pangunguna ng OST- Tayabas Heritage Group, sa Tayabas Rescue Response Team Inc. (TRRT Inc.) na nanatiling nakasuporta sa kabila ng pagiging boluntaryo at ang hinahangad lamang ay makatulong sa adhikain at layunin hindi lamang sa aming organisasyon kundi pati na rin sa Lungsod ng Tayabas at kalapit bayan nito. Sa suporta ng City Disaster Risk Reduction Management Office (CDRRMO) na nag pahiram ng ilan sa kanilang mga kagamitang proteksyon na bukal sa kanilang kalooban, dahil dito naisagawa ng mabilis at maayos ang aktibidad.

Nag kaisa ang puwersa ng dalawang organisasyon at nag tulong-tulong upang matapos ito ng maayos. Naging mahusay ang ipinakita ng bawat isa, ngunit sa kalagitnaan at tirik na araw habang ginagawa ni Sir Francis Bebida ang kanyang buwis- buhay na tungkulin nag karoon ng di inaasahang insedente. Kabilang siya sa puwersa ng Tayabas Rescue Response Team Inc., na ngayon ay nasa mabuting kalagayan at kasalukuyang nag papagaling. Sinigurado ng grupo ang kaniyang kaligtasan kaya't bago pa man mangyari ang aksidente ay nakasuot siya ng safety helmet at safety gears, dahil dito hindi siya napuruhan ngunit nag-taglay siya ng ilang sugat at gasgas. Matapos lapatan ng pangunang lunas ay naisugod siya sa pinaka malapit na pagamutan para masigurado ang kanyang kaligtasan. Habang siya ay ginagamot at sinusuri ng mga espesyalista ipinag patuloy ang aktibidad kasama ang mga naiwan na miyembro.

Sa gabay ng Poong Maykapal napag-tagumpayan ng maayos ang aktibidad at ligtas ang bawat isa, nawa po ay maging aral ang mga pangyayaring ito sa ating lahat. Hindi lamang po sa ganitong uri ng panahon dapat mag suot ng tamang proteksyon sa katawan kundi sa lahat ng pag kakataon, lalo na sa kasalukuyan nating hinaharap na pandemya.

Angela Escosia

IAB/AE/MVP

#protectpreservepromote

#heritagemonth2021

#VictoryAndHumanity

 

A.   UNANG BAHAGI

The program starts with the Prayer sang by John Ernest Aranilla, member of the organization, followed by the singing of National Anthem who also led by him. That was a blessed and fresh start for a program. After that, Mr. Joshua Magracia, Board of Director of the said organization and serve as the Master Ceremony of the event, do the roll call of the participants and then followed by the heartwarming opening remarks/speech of the past OST-THG Inc. Chairperson in person by Mr. Kiven Wilmer P. Rayel. Emphasizing the importance of camaraderie, cooperation and connection inside and outside the organization. He also pointed out how OST-THG Inc. build such family-like connection for the youth.

 

          After the speech, the MC again steal the spotlight to introduce the speaker for a 2-hour talk. He introduces Mr. Gilbert E. Macarandang, Katuwang na Propesor sa Dibisyon ng Kasaysayan sa Unibersidad ng Pilipinas, Los Baños, Manila.

 

          Mr. Macarandang talk about three (3) important things. One, how organization started. Two, what could be its future and three, what its direction after the pandemic. At first, he define an organization as a group that seeks to provide a solution to an existing problem or issue and/or to prevent and mitigate a potential threat, it has an objectives and purposes and , it eventually have conflicts due to political differences. He also emphasizes how organization will continue by citing the following, (a), It should have a continuous source of fund or support (b) It should have an active member (spirit of volunteerism, dedication, and loyalty to the organization) (c), Good Leadership over the organization and (d), it has an affiliation or connection over other organization with the same objectives.

         

          On the middle part of discussion, he brings up the important of the bridge, saying that it serves as a route of commerce and industry and, it is significant on development. She also emphasizes that this is a battle between development and preservation. “Wala silang paki sa preservation, puro nalang modernization” he said. While on the question-and-answer portion, he differentiates the heritage and history in order to answer the question that came from Ernest Aranilla. He said that Heritage (pamana) is a result/product of the history and involves several disciplines that can be pass on to the future generation while History (kasaysayan) is the records of the past. After the talk, Mr. Kevin Pabulayan, OST_THG Inc. current chairperson and Keissy Palma Rayel, past OST_THG Inc. chairperson gave certificate of appreciation to Mr. Gilbert Macarandang for lending his time and knowledge as a guest speaker at the organization year-end assembly.

                   

          Next is the one-hour talk of Mr. Jericho Pagana, senior member of OST-THG Inc. He tackles all about ordinances and resolution that aims to protect the declared national cultural heritage and even the ‘considered’ important. The one-hour discussion circled on the question “Sapat ba?”, pertaining to the said ordinance and resolution. The session fired up when some members starts to spit out their own opinion, beliefs and thought about the question. Giving assumptions that contradict one another making the session more fruitful and effective. After a long discussion, explanation and deliberation, the talks ended and the program proceed to the lunch break.

 

B.   IKALAWANG BAHAGI

 

          The second part was started with the creative and funny jingle/Christmas carols presentation OST-THG member, divided into three group. And due to some circumstances, the awarding for the members who caters and shows extraordinary love and activeness on their responsibility as a member of OST-THG. The certificate of recognition was awarded to Mr. Ernest Aranilla, John Jerick Fuertes, Angela Escosia, Mikaela Cuevas and Moira Balderamos. They receive certificate, gift certificate and token.

 

          Games and Raffle were initiated after the awarding. The participants were divided unto 4 groups, 2 groups have 6 members while the other 2 have 5. They are required to compete with 4 games and who will get the highest points will hail as the champion. After 3 hours of competition, the Group 2 was declared as the champion after garnering a total of 13 points, followed by group 1 with 12 points, next is group 4 with 11 points while the last is Group 3 with 9 points. The Champion received 500.00 pesos in cash, 2^nd received 400.00 pesos in cash, 3^rd received 300 pesos in cash while the 4^th received 200 pesos in cash. On the other hand, the group of Ernest, Shirven, Jay Eric, and Kenneth won the Best Jingle/Christmas Carol Competition and receive 200.00 in cash.

 

On the last part of the program, the organization conduct an open-forum. Giving all the members the freedom to share their thought, beliefs and experience. Some of the member, share how they started to become a member and how this group make them feel that they can help. Also, they also stated how to group help them on self-development. Citing a different experience and looking back how it is started. And with the closing remarks and a group photo, the year end assembly and team building came into conclusion. Giving them a new experience to look back, again. 

 

PROPOSED ORDINANCE PROVIDING ADDITIONAL GUIDELINES FOR THE ISSUANCES OF BUILDING PERMITS FOR DEMOLITION AND RENOVATION OF STRUCTURES DECLARED AND/OR CONSIDERED IMPORTANT CULTURAL PROPERTY.

PROPOSED ORDINANCE PROVIDING ADDITIONAL GUIDELINES FOR THE ISSUANCES OF BUILDING PERMITS FOR DEMOLITION AND RENOVATION OF STRUCTURES DECLARED AND/OR CONSIDERED IMPORTANT CULTURAL PROPERTY.

 

 

Disyembre 26, 2020

Naimbitahan ng grupo si Mr. Gilbert Macarandang upang magtalakay tungkol sa isang organisasyon, gaano nga ba kahalaga ang isang organisasyon? Paano nga ba ito nabubuo? Sa simpleng pag talakay nito maraming aral ang aming naiuwi. Mga aral na mabibitbit namin sa kasalukuyan.

Isa si Mr. Jericho Pagana miyembro ng grupo ang nag talakay ng mga bagay-bagay tungkol sa mga batas. Tumatak sa amin ang tanong na "SAPAT BA?" "WORTH IT BA? ANG SAKRIPISYO?" Mga batas na kailangan sundin dahil isa lamang tayo sa nasasakupan ng nakakataas. Sa pagkilala ng isa't isa, isang reyalisasyon ang sa ami'y tumambad na hindi lahat ng bagay sa mundo'y natatapatan ng salapi. Malaki man yan o maliit, dahil hindi nito mapapalitan ang bagay na naging parte na ng buhay mo.

Nag karoon din kami ng pag kakataon para makilala ang isa’t- isa hindi lamang sa panlabas naming kaanyuan pati na rin ang aming saloobin. Sa kabila ng pandemyang ating kinakaharap ay nabigyan namin ng kaunting panahon ang araw na ito hindi lamang para mag saya kundi para mag bigay ng aral at makapag pasaya ng iba. Nagkaroon ng kaunting handog sa bawat isa, maraming surpresa ang sa aming mata'y bumungad. Mga hindi inaasahang pagkilala at parangal ang natanggap ng bawat isa, mga regalong galing sa puso ng bawat isa.

Angela Escosia

#Mask-is-a-Must

#WeprovidedFaceMask

#TemperatureCheck

#AlcoholStationforHandSanitation

Opisyal na pahayag ng OST Tayabas Heritage Group Inc. hinggil sa iba’t ibang isyung patungkol sa yamang kultural ng Tayabas

 

OST - TAYABAS HERITAGE GROUP INCORPORATED

SEC Registration No. CN201908940

Local Accreditation – SP Resolution No. 19-123

#48 Sumilang Subdivision, Barangay Mateuna,

City of Tayabas

 

Opisyal na Pahayag

Opisyal na pahayag ng OST Tayabas Heritage Group Inc. hinggil sa iba’t ibang isyung patungkol sa yamang kultural ng Tayabas

Kaisa niyo kami sa patuloy na pag-iingat, pangangalaga at pagpapanatili ng ating mga Yamang Kultural ng Tayabas. Ikinalulungkot din naming ang kinahinatnan ng Puente de Baguio sa bahagi ng Barangay Baguio, Lungsod ng Tayabas na sa ngayon ay di na makikita  ang ibabang bahagi ng naturang tulay ngunit pasalamat parin tayo dahil naisalba ang ilayang bahagi ng tulay kung saan makikita padin ang arko ng lumang tulay.

Kami po sa organisasyon, ay naniniwalang ibinigay naming ang aming makakaya upang maisalba ang mga ito kagaya ng ginawa naming pakikipag negosasyon sa mga tulay ng Gibanga at Prinsesa kung saan naiparating natin ang pagtutol hanggang sa tanggapan ni G. Mark Villar, Secretary ng DPWH. Katuwang po natin dito ang ibat ibang organisasyon at ahensya upang kahit papaano ay may matira pa sa mga pamana istruktura. Sa bahagi ng Puente de Mate at Puente De Isabel naman ay isa tayo sa nagpatupad ng load limitation at ang pagpapabantay sa mga tulay na ito upang mapatagal pa ang buhay nito.

Patungkol sa Tulay ng Malaoa o Puente de Isabel II, may nauna napo kaming impormasyon na parallel bridge at ilalayo po ito sa lumang tulay, ito ay bunga ng aming pangungulit at liham patungkol sa paglalaan ng pondo upang maipagawa na ang panibagong tulay at hindi ipapatong o ididikit sa mismong lumang Tulay. Ito po ay sama-sama nating antabayan kung tutupad po sila sa napag-usapan.

Sa isyu po ng ating pampublikong sementeryo, nakausap po mismo ang OIC-Officer (sa katauhan ni Bb. Jerdylen Tabi) ng ating sementeryo at ayon sa kaniya ay ang pagtatanggal ng mga nitso ay dahilan sa desisyon ng mga mismong kaanak nito at inililipat sa pampribadong sementeryo. Hinihintay pa po namin ang deklarasyon ng Pambansang Museo na magpapatotoo hinggil sa unang napaulat na ito ay isa ng National Cultural Treasure. Sa pagkakataong ito ay mas madali natin itong maiisaayos at mapapangalagaan. Alam po ito ng ating mga kasamahan sa Pamana na kung Heritage Act of 2009 o local na ordinansa lang ang ating kakapitan ay di ito sapat upang mapigilan ang sino mang may masamang pagtatangka o ahensyang may planong sirain ito. Sa pamamagitan ng isang deklarado ng pambansang ahensya ay makukuha natin ang atensyon nila at makakatuwang sa bawat laban para sa Pamana. Sinusuportahan po natin dito si G. Ryan Palad at ang grupo ng ATAGAN bilang ating pangunahin at tinitingalang samahan sa mga aksyon at pagpupursigi na maipadeklare ang iba pang natitirang yamang kultural kagaya ng ating mga krus na bato, simbahan at mga lumang gusali at maliliit na tulay kagaya ng Puente de Baguio.

Ipinapayo po naming na sana ay magkaroon ng isang totoo at aktibong komitiba o samahan mula sa bahagi ng mga kasamahan natin sa Heritage at Historical groups,  representante mula sa local na pamahalaan ng Tayabas, representante mula sa DPWH District 1, representate mula sa Lokal na Tanggapan ng Engineering at Building Official na siyang tututok mula palang sa impormasyon mula sa paglalaan ng pondo na maaapektuhan ang mga yamang kultural ng Tayabas.  Kung saan una palang ay maiitama na ang plano at ang pondo na naaayon sa pangangalaga ng mga ito. Sa bahagi ng mga lumang bahay na naisama namin sa aming ginawang Cultural Mapping ay magkaroon ang mga ito ng isang samahan kung saan may mga representante at namumuno upang maiparating sa ating local na pamahalaan ang mapagkakasunduan upang mapanatili nila at mapanatili ang mga ito. Siguro ay maihalintulad natin ang Sistema sa bahagi ng Bayan ng Pili, Laguna, Bayan ng Taal, Batangas, Lungsod ng Vigan kung saan kung may mga pagbabagong gagawin at pagsasaayos ay nangangailangan muna ng pahintulot sa local na pamahalaan para maiwasan ang bigla nalang pagkasira. Bilang ganti ay dapat naman sigurong mabigyan ng ibat-ibang insentibo o prebilihiyo bilang pabuya at pakikibahagi sa kanilang ambag upang mapanatili ang mga strukturang ito. Diko alam kung paano ito maiisakatuparan ngunit sa tulong niyo, sa tulong ng ating mga ginagalang na sanggunian ay atin itong makakamtam. Mahalaga din siguro maiparating sa mga nagmamay-ari ng mga lumang struktura na ito ang kahalagahan nito sa ating lipunan, dahil sa tingin po naming ay kulang lang sila sa impormasyon. Karamihan sa kanila walang panggastos sa pangpapaayos na kagaya ng luma dahil sa panahon ngayon mas magastos pa ang magrestore  kaysa magtayo ng bagong istruktura.

 

Hindi po tayo magkakalaban dito, iisa po ang ating hangarin at adhikain kung kaya’t hinihiling kopo sa inyo lahat ang panawagan ng pagkakaisa at pagtutulungan upang maisakatuparan po natin ang ating misyon at bisyon bilang isang tunay na Heritage Advocates’. Kaisa niyo po kami sa inyong adbokasiya.

 

Maraming Salamat Kapamana!!!

SI PADRE MARIANO GRANJA AT ANG PAGHIWALAY NG LUCEBA SA BAYAN NG TAYABAS NOONG 1879

 Hi Kapamana, 

You are invited to a Zoom meeting. 

When: Nov 7, 2020 02:00 PM Taipei 

Kaalinsabay ng pagdiriwang ng ika apat na taong pagkakatag ng samahan, Oplan Sagip Tulay – Tayabas Heritage Group Inc, muli nating sasariwain ang panahon, kaganapan, at mga ilang rason kong bakit humiwalay ang Bayan ng Lucena sa Bayan ng Tayabas. Partikular ang mga bagay na nabago at kailangang baguhin sa paghiwalay ng nasabing bayan 

Makasama natin sa talakayan si Ginoong Mark Anthony GLorioso, kasalukuyan NHCP Shrine Curator sa Museo ni Jesse Robredo at Facebook Administrator ng Tayabas Historical Culture.

Register in advance for this meeting:

https://us02web.zoom.us/meeting/register/tZIld-isqDMrHd25dh47W9cykjQ1sMFhirGH 

After registering, you will receive a confirmation email containing information about joining the meeting.

OINAGMUKAN NG PUTAHING DOÑA AURORA NG TAYABAS

PINAGMULAN NG PUTAHING DOÑA AURORA 

ayon sa kwento ni G. Necias Pataunia

isang sosyolohista at historyador

Ayon kay Ginoong Necias Pataunia, isang kilalang local historian at sociologist ng ating lungsod, nagsimula ito noong taong 1948 ng magkaroon ng miraculous glowing of the cross sa simbahan ng Basilica Minor De San Michael Archangel,  matapos ang digmaan; totoo man daw o hindi, naniniwala ang mga Tayabasin na nangyari ito, bagsak na bagsak ang bayan ng Tayabas noon dahil halos lahat ay naapektuhan at ang mga lumang bahay ay nagiba at naguho. Noong mga panahong iyon ay dahil sa hirap at panlulumo sa nangyare, naghahanap ng milagro at umaasang mababago ang buhay at makakabangong muli sa pagkarugmok na dulot ng digmaan. Kung saan dahil sa pangyayaring nagkaroon ng tila isang milagro na nagkaroon ng miraculous glowing sa krus ng simbahan, marami din sa mga karatig bayan o probinsya ay nagtungo dito upang saksihan kung magaganap muli ang di inaasahang pangyayari dahil kagaya ng ating mga kababayan noong mga panahong iyon ay umaasa din ng milagro, at isa na nga dito si Donya Aurora Quezon (asawa ni dating Pangulong Manuel L. Quezon) at tinungo niya ang lugar ng mga Lagar (sa may bahagi ng dakilang sulok) kung saan malapit sa naturang krus na nagmilagro upang personal na masaksihan. Habang siya ay namalagi sa naturang lugar, dahil ang Tayabasin ay maganda ang pagtanggap sa mga panauhin at hindi lang basta panauhin dahil si Doña Aurora yan, kaya ilan sa mga kusinerong Tayabasin ay nagpamalas ng kani-kanilang galing at especialty kung saan isa ngang Tayabasin ang nagserve ng bagong putahe kung saan gawa mula sa itlog na initlugan at initlugan muli ayon kay G. Pataunia, na noon lang sa okasyong yun nakita at inihain sa pinaka espesyal na salu-salo kasama si Doña Aurora, dahil dito bilang pagkilala, ito ay ipinangalan at hinango mula sa pangalan ni Doña Aurora, isang putahe na dati’y matitikman mo lamang sa mga magarbong handaan. Ngayon ay makikita mona ito sa ibat ibang karinderya at restaurant sa lalawigan ngunit pinaniniwalaang nagmula ito sa ating bayan, isang pamanang hanggang sa ngayon ay maipagmamalaki mo. Sino ng aba naman ang aayaw sa lutuing ito, lalo na kung malalaman mong ditto pala sa Tayabas ito nagmula, totoo man o hindi, may mga kwentong tulad nito na magpapasalin salin sa bawat henerasyon.

- Pabulayan, 2019

 

KRUS NA BATO: MULING PAGTATANONG NG KASAYSAYAN

//Jericho Pagana

Minsan, hindi natin napapansin na may nakatago palang hiyas at tanda ng mayamang kasaysayan sa mismong harapan. Nag aabang nang makakapansin at naghihintay na maungkat ang natatagong lihim. Lihim na nananatiling lihim, hanggang ngayon.

Sumikat na ang araw, unti unti na ring nawawala ang malamig na halik ng hangin bugso ng malamig na umaga. Sumasakit na rin ang bawat tama ng sikat ng araw sa balat at namumuo muo na rin ang pawis sa aking mga balat. Ngunit tuloy lang sa pagtabas ng mga talahib, kailangan ko ng batong haharang sa mga namumukadkad kong mga halaman, 

Hindi ko naman akalain na ibang klaseng bato pala ang matatagpuan ko. 

Nakatagpo ako ng krus na bato na parang hinihintay lang ako na mamataan s’ya. Tahimik na lamang nakapirmi habang nagtatago sa talahiban. Panibagong pamana nanaman. Pamanang walang nakaukit na kahit anong tanda at walang ring tanda na maaring magamit sa pagtukoy ng nakaraang pangyayari. 

Oo nga at natagpuna ko sya, ngunit parang napaka raming sikreto mistulang aayaw ipaalam. 

Bagay na mistulang kinulang na sa oras na hindi na natapos pag didikdik. Hindi na natapos ang krus na parang isang bagay na nawalan na ng halaga at napabayaan. Nanatili pa ring tanong ang mga tanong na hindi na nabigyan ng kasagutan. 

Panibagong pamana nanaman ang nadiskubre, 

at panibagong pamana nanaman ang magdaragdag ng tanong,

sa kung gaano ba talaga kayaman ang kasaysayan ng bayan ng Tayabas.